Giới chức và người dân các thành phố ở Pháp đang chật vật khắc phục thiệt hại sau đợt biểu tình hóa thành bạo loạn nghiêm trọng.
“Giống như chúng tôi vừa trải qua một cuộc chiến”, Mehmet Ozeden, cư dân 78 tuổi sống tại trung tâm thủ đô Paris, nói với AFP hôm nay, khi đứng giữa những chướng ngại vật cháy đen trên đường phố.
Khoảng 550.000-800.000 người hôm 17/10 tham gia các cuộc biểu tình trên khắp nước Pháp, nhằm phản đối tình trạng chi phí sinh hoạt gia tăng và cắt giảm chi tiêu công. Phần lớn người biểu tình tuần hành ôn hòa trên đường phố, nhưng nhiều địa điểm đã mất kiểm soát và hóa thành bạo loạn.
Hàng trăm cửa hàng đồ hiệu cao cấp và siêu thị tại Paris cùng các thành phố như Marseille, Bordeaux, Nice, Strasbourg đã bị đập phá và hôi của. Theo Liên đoàn Bán lẻ và Thương mại Pháp, khoảng 1.500 cơ sở kinh doanh bị hư hại, gây thiệt hại ước tính hàng trăm triệu euro.
Lính cứu hỏa kiểm tra một cửa hàng bị đập phá tại thành phố Lyon ngày 18/10. Ảnh: AFP
Bộ trưởng Nội vụ Laurent Nunez cho biết khoảng 1.800 người đã bị bắt trên khắp cả nước do liên quan bạo loạn và hành vi cướp phá. Riêng tại Paris, 855 người đã bị bắt, con số được đánh giá là “nhiều chưa từng có”, trong đó 557 người đang bị tạm giữ.
Khoảng 500 cảnh sát, lính cứu hỏa và nhân viên cấp cứu đã bị thương trong các cuộc biểu tình. Tại thành phố Saint-Etienne ở miền nam, một thiếu niên 17 tuổi bị mất bàn tay phải do lựu đạn choáng.
Một ngày sau bạo loạn, giới chức và người dân các thành phố vẫn chật vật khắc phục thiệt hại.
Thị trưởng Paris Emmanuel Gregoire cho biết nhiều tuyến phố ở thủ đô đã bị tàn phá. Hình ảnh được công bố cho thấy nhiều ôtô cháy rụi, cửa hàng vỡ kính và những đống đổ nát nằm ngổn ngang khắp nhiều tuyến phố ở Paris.
Tòa thị chính tại Limoges, miền trung nước Pháp, bị phóng hỏa ngày 17/10. Ảnh: AFP
Nhiều người dân Paris bày tỏ lo ngại trước tình trạng bạo lực. Anita Gras kể rằng đã nhìn thấy các thanh niên cướp phá một cửa hàng giày thể thao và ở lại đến 1h sáng. “Chúng tôi sợ họ sẽ ném đồ về phía mình”, cô nói.
Cecile Rogue, 57 tuổi, gọi cảnh tượng các nhóm thanh niên cướp phá và đập vỡ mọi thứ là “điều đáng sợ”.
Thị trưởng Lyon Gregory Doucet mô tả tình trạng hỗn loạn kéo dài nhiều giờ tại thành phố là “nghiêm trọng”. Một văn phòng du lịch ở trung tâm Lyon bị phóng hỏa giữa bạo loạn.
Thủ tướng Sebastien Lecornu sẽ chủ trì cuộc họp khẩn với các bộ trưởng vào sáng 19/10 để thảo luận về bảo hiểm, hỗ trợ các cửa hàng bị ảnh hưởng và truy tố những người gây bạo lực.
Cảnh sát chống bạo động Pháp phóng lựu đạn cay để giải tán bạo loạn ngày 17/10. Ảnh: AFP
Tình trạng bạo lực đang làm tăng sức ép đối với Tổng thống Emmanuel Macron, người dự kiến rời nhiệm sở sau cuộc bầu cử trong khoảng 6 tháng nữa, đồng thời gây nhiều tranh cãi chính trị tại nước này.
Lãnh đạo cực hữu Marine Le Pen đổ lỗi cho các nhóm cánh tả cực đoan, trong khi lãnh đạo cực tả Jean-Luc Melenchon cáo buộc chính quyền Tổng thống Macron làm căng thẳng tình hình.
Tổng thống Macron tuyên bố sẽ xử phạt những người thực hiện hành vi phá hoại. “Những người tấn công các cơ quan hành chính hoặc doanh nghiệp, hay tham gia cướp bóc đều sẽ bị truy tố và trừng phạt”, ông tuyên bố.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng lên tiếng về cuộc bạo loạn. “Nước Pháp đang bị thiêu rụi! Chính quyết định mở cửa cho những người nhập cư đến từ một thế giới hoàn toàn khác, mang lòng thù hận trong tim đã khiến đất nước vĩ đại một thời giờ đây vỡ vụn. Hãy đóng cửa biên giới và giành lại quyền kiểm soát trước khi quá muộn”, ông viết trên mạng xã hội.
Tòa thị chính tại Limoges bị phóng hỏa ngày 17/10. Video: X/ClashReport
Phó tổng thống Mỹ JD Vance cũng quy trách nhiệm cho chính sách nhập cư, cho rằng các nước châu Âu chưa giải quyết thỏa đáng vấn đề người nhập cư thiếu hòa nhập vào văn hóa bản địa. “Những người theo chủ nghĩa tự do đã đưa thế giới thứ ba vào Pháp và các nước khác, nhân danh sự đa dạng và lòng trắc ẩn. Họ phớt lờ những câu hỏi căn bản về khả năng hòa nhập và tương thích”, ông nói.
Phó tổng thống Mỹ nói giới lãnh đạo châu Âu “đã được cảnh báo hệ quả nhưng lại không lắng nghe”. Ông hy vọng Pháp sẽ kiểm soát được làn sóng bạo lực trước khi có thêm các công trình biểu tượng bị đốt phá, cho rằng người Mỹ “nên theo dõi kỹ những gì đang xảy ra tại châu Âu”.
Thanh Danh (Theo AFP, Reuters)