Trụ sở Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tại thủ đô Washington, Mỹ – Ảnh: REUTERS
Phát biểu ngày 13-9, Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục đưa ra lập trường rằng Mỹ nên là nước có mức lãi suất thấp nhất thế giới, bất chấp dữ liệu của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) về kinh tế và lạm phát.
Sức ép từ ông Trump
Ông Trump cho rằng mức lãi suất hiện tại đang làm thiệt hại lợi thế cạnh tranh của Mỹ so với các nền kinh tế khác, bất chấp việc ông thừa nhận không biết các nhà hoạch định chính sách của Fed có tăng lãi suất tại cuộc họp trong tuần này hay không.
Sự việc này đánh dấu bước leo thang mới trong chiến dịch gây sức ép của Nhà Trắng lên Fed.
Những phát biểu của ông Trump được đưa ra sau khi số liệu công bố cuối tuần trước cho thấy giá tiêu dùng tại Mỹ trong tháng 8 tăng cao hơn dự kiến.
Trước đó vào đầu tháng 9, ông Trump thậm chí đã yêu cầu Fed phải hạ lãi suất xuống mức 1% hoặc 0,5%, đồng thời đe dọa cắt đứt thương mại với các quốc gia có thặng dư thương mại với Mỹ nếu Fed không hành động.
Nền kinh tế Mỹ đang phải đối mặt với giá năng lượng cao hơn khi cuộc chiến của Mỹ với Iran bước sang tháng thứ bảy.
Chỉ số giá sản xuất (PPI) tăng 0,4% trong tháng 8 và chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng nhanh hơn dự báo là hai trong số những báo cáo lạm phát quan trọng cuối cùng trước khi Ủy ban Thị trường mở liên bang (FOMC) họp vào ngày 15 và 16-9.
Ưu tiên kiểm soát lạm phát
Kiểm soát lạm phát đang là một trong những ưu tiên hàng đầu của Chủ tịch Fed Kevin Warsh – Ảnh: AFP
Theo Hãng tin Bloomberg, Fed nhiều khả năng sẽ xem những số liệu trên như yếu tố thúc đẩy ngân hàng trung ương tiến tới lần tăng lãi suất đầu tiên trong ba năm.
Chuyên gia kinh tế trưởng David Doyle tại Ngân hàng Macquarie nhận định báo cáo CPI mới nhất đang củng cố vững chắc khả năng Fed tăng lãi suất. Dữ liệu này, kết hợp với báo cáo việc làm khả quan trước đó, đã tạo ra cơ sở đủ thuyết phục cho quyết định này trong cuộc họp sắp tới.
Giáo sư kinh tế Jeffrey Campbell tại Đại học Notre Dame (Mỹ) cho rằng lãi suất sẽ tăng. Ông lập luận lạm phát vẫn ở mức quá cao và các điều kiện kinh tế mạnh mẽ đang tạo dư địa để Fed nâng chi phí vay, bao gồm lãi suất.
Tập đoàn tài chính Goldman Sachs cũng dự báo Fed sẽ tăng lãi suất, dù trước đó họ cho rằng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong tháng này, theo Hãng tin Reuters.
Trái lại, giáo sư tài chính Rebel Cole tại Đại học Florida Atlantic (Mỹ) và giáo sư kinh tế Peter Ireland tại Đại học Boston (Mỹ) đều cho rằng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất và chờ đợi thêm diễn biến của thị trường, theo tạp chí Newsweek.
Dù vậy, giới phân tích đều thống nhất rằng gần như rất ít khả năng Fed sẽ giảm lãi suất trước sức ép của ông Trump, đặc biệt trong bối cảnh Chủ tịch Fed Kevin Warsh đang ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát.
Trong bài phát biểu đầu tiên trên cương vị Chủ tịch Fed vào tháng 8, ông Warsh đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chống lạm phát, cũng như tuyên bố khi lạm phát đang vượt mức 2%, trọng tâm hàng đầu của Fed là “đảm bảo lạm phát cơ bản chuyển dịch về mức mục tiêu một cách rõ ràng với tốc độ đúng yêu cầu”.