Bài chia sẻ của một kỹ sư ẩn danh đang thu hút hàng nghìn bình luận, trong đó có Elon Musk, khi hé lộ mặt trái của lập trình AI là biến con người thành “kẻ bấm nút”.
“Đã nửa tháng kể từ khi tôi bắt đầu công việc mới ở một công ty lớn. Ở đây chẳng ai biết gì cả”, kỹ sư với tên tài khoản voxium viết trên X ngày 20/9.
Người này kể, mọi thứ từ thông số kỹ thuật, mã, bài kiểm tra đến báo cáo đều do công cụ Claude Code của Anthropic đảm nhận. Không ai trong nhóm thích cách làm như thế, nhưng họ bị ép phải nộp sản phẩm nhanh nhất có thể.
“Mọi người làm việc 12-13 tiếng một ngày chỉ để bấm nút Enter. Chẳng ai đọc tài liệu. Nhân viên trong công ty không tự làm gì cả”, voxium nói, thêm rằng mọi kỹ sư từ cấp thấp đến cao đều làm cùng một việc là trò chuyện với Claude. “Không có cảm giác chiến thắng nào. Không ai xử lý lỗi. Thực tế, chẳng ai còn suy nghĩ nữa. Mọi thứ đều do mô hình ngôn ngữ lớn làm. Điều này thực sự vắt kiệt tinh thần”.
Chỉ sau hai ngày, bài đăng nhanh chóng thu hút 7 triệu lượt xem, hàng nghìn lượt bình luận và chia sẻ, trong đó những người nổi tiếng giới công nghệ.
Elon Musk, CEO Tesla và SpaceX, phản hồi ngắn gọn: “Ôi trời”, còn nhà đầu tư mạo hiểm Chamath Palihapitiya, đồng dẫn chương trình All-In Podcast, đánh giá các công ty có nguy cơ biến cả một thế hệ chuyên gia kỹ thuật thành những người “bấm nút trước máy đánh bạc ở sòng bạc”.
Bill Staples, CEO GitLab, cũng nhận xét: “Con người đã trở thành lớp điều phối cho máy móc”.
Giao diện đăng nhập chatbot AI Claude của Anthropic. Ảnh: Bảo Lâm
Trao đổi với Business Insider, voxium đề nghị không tiết lộ danh tính vì sợ gặp rắc rối với công ty. Anh cho rằng vấn đề cốt lõi là các lãnh đạo doanh nghiệp quá chú trọng việc ra thêm các tính năng. Họ coi chu kỳ phát triển, pull request (đề nghị đưa code đã chỉnh sửa vào dự án) và số lượng tính năng được phát hành là thước đo thành công, ngay cả khi những tính năng đó có thể không cải thiện sản phẩm cho người dùng. Điều này tạo áp lực phải sử dụng AI cho mọi thứ, từ tài liệu yêu cầu sản phẩm, thiết kế hệ thống đến giao diện người dùng và mã lập trình phía máy chủ.
“Nếu mọi thứ đều tự động hóa, chỉ còn lại những ‘người đại diện bằng xương bằng thịt’ mà thôi”, voxium nói, ám chỉ người gửi lấy kết quả từ AI để gửi đi mà không phân tích hay chỉnh sửa.
Anh nói thêm, các lãnh đạo doanh nghiệp không thể coi AI như “cây đũa thần” sản xuất tính năng hữu ích nếu thiếu những kỹ sư hiểu rõ về mã, kiến trúc, người dùng, và không tạo điều kiện cho lập trình viên giải quyết những vấn đề khó.
Cal Newport, giáo sư chuyên ngành khoa học máy tính tại Đại học Georgetown, cũng cho rằng ra lệnh AI là công việc nhàm chán. “Suy nghĩ để viết code chuyên sâu mang lại sự thỏa mãn sâu sắc về lâu dài”, Newport nói. “Còn chờ đợi AI hiển thị những dòng code thật buồn tẻ”.
Trước đó, Fiona Fung, trưởng nhóm kỹ thuật tại Anthropic, nhận thấy khi tăng cường sử dụng tác nhân AI, lập trình viên trở nên tách biệt hơn. “Điều đáng chú ý trong nhóm Claude Code là sau một thời gian, công việc bắt đầu trở nên đơn độc vì tất cả đều tương tác quá nhiều với tác nhân”, Fiona Fung nói trong chương trình Lenny’s Podcast tháng 6.
Ngoài gây kiệt quệ tinh thần, sử dụng AI quá mức cũng gây ra những vấn đề khác cho lập trình viên. Theo Cary Cooper, giáo sư tâm lý học tại Đại học Manchester, lập trình viên lo ngại AI ngày càng chi phối cách họ làm việc, làm suy yếu kỹ năng và biến họ thành “những cỗ máy phục vụ” cho công nghệ.
Thu Thảo tổng hợp