MỹThiên thạch nặng hơn 1 kg rơi qua mái một ngôi nhà ở bang New Jersey có thể hé lộ nguồn gốc của sự sống trên Trái Đất.
Theo Space, vào ngày 16/7/2024, một thiên thạch lao ngang qua bầu trời kèm theo tiếng nổ siêu thanh làm rung chuyển thành phố New York trước khi mảnh vỡ của nó rơi xuống ngôi nhà ở thị trấn Hillsborough, New Jersey. Trong nghiên cứu công bố hôm 15/7 trên tạp chí Science Advances, các nhà khoa học quốc tế suy đoán thiên thạch này có thể đến từ bề mặt tiểu hành tinh chứa nước muối lỏng, giúp cung cấp manh mối về nguồn gốc sự sống trên Trái Đất.
Sau khi lao qua khí quyển Trái Đất và nóng lên, rơi xuyên qua nóc nhà và trần phòng ngủ, thiên thạch vỡ thành nhiều mảnh, bốc ra mùi lưu huỳnh nồng nặc. Theo nhà thiên văn học Peter Jenniskens ở Viện SETI và Trung tâm Nghiên cứu Ames của NASA, tác giả chính của nghiên cứu, chủ nhà không chỉ nhanh chóng thu thập mảnh vỡ mà còn đeo găng tay và bảo vệ những viên đá trong lọ riêng, nhờ đó mẫu vật đặc biệt tinh khiết và nguyên vẹn do không bị ô nhiễm bởi dầu hoặc hơi ẩm từ tay. Sau đó, chủ nhà đã liên lạc với Hiệp hội Thiên thạch Mỹ để gửi mẫu vật.
Mike Zolensky, nhà nghiên cứu thiên thạch tại Trung tâm Vũ trụ Johnson của NASA, phụ trách phân tích mảnh vỡ. Zolensky và đồng nghiệp phát hiện thiên thạch chứa đầy axit amin và các hợp chất hữu cơ tạo ra từ phản ứng hóa học với khoáng chất trong đá.
Nhóm nghiên cứu xếp loại mẫu vật thuộc nhóm chondrite carbon CM2, là loại thiên thạch nguyên thủy hình thành trong hệ Mặt Trời thuở sơ khai. Tuy nhiên, thiên thạch CM2 thường đến từ tiểu hành tinh mẹ chưa bị biến đổi đáng kể bởi nước. Một loại thiên thạch khác gọi là CM1 có nguồn gốc từ tiểu hành tinh chứa nước. Thiên thạch Hillsborough không phù hợp hoàn toàn với bất kỳ loại nào. Các nhà nghiên cứu tìm thấy bằng chứng tiểu hành tinh mẹ của nó có nước, do đó họ phân loại tảng đá là CM1/2. Đây là thiên thạch thứ hai thuộc nhóm này được phát hiện trên Trái Đất.
Nhóm nghiên cứu còn thu thập nhiều hạt muối nhỏ bên trong thiên thạch và kết luận nó có thể đến từ khu vực có nước lỏng bay hơi và muối tích tụ gần bề mặt tiểu hành tinh mẹ. Kết quả phân tích ban đầu chỉ ra axit amin trong mẫu vật hình thành trên tiểu hành tinh mẹ nhờ phản ứng hóa học ở môi trường mặn. Nước muối tạo điều kiện cho phosphate tồn tại trong dung dịch, thúc đẩy phản ứng hóa học giữa các hợp chất hữu cơ và kết tủa khoáng chất.
Thiên thạch Hillsborough có thể đến từ một tiểu hành tinh lớn hơn. Ảnh: Viện SETI
Theo Phys.org, thiên thạch Hillsborough chứa 1,8% carbon và 0,07% nitơ. Theo nhà hóa học vũ trụ Queenie Chan ở Đại học Royal Holloway, London, Anh và nhà hóa sinh Nana Ogawa ở Cơ quan khoa học và công nghệ hải dương – địa cầu Nhật Bản, nghiên cứu đồng vị carbon và nitơ cho thấy các chondrite carbon nguyên thủy, bao gồm loại CM, đã mang vật chất hữu cơ đến Trái Đất sơ khai. Nhà sinh học vũ trụ Danny Glavin ở Trung tâm bay vũ trụ Goddard của NASA tại Greenbelt, Maryland, và đồng nghiệp cũng kết luận nhờ cung cấp axit amin, axit carboxylic và những phân tử hữu cơ hòa tan khác, các thiên thạch CM có thể đóng góp vào kho dự trữ tiền sinh học trước khi sự sống xuất hiện trên Trái Đất.
Nhờ thông tin từ người dân và hình ảnh từ camera trên khắp miền đông Mỹ, nhóm nghiên cứu có thể ghép nối dữ liệu về quỹ đạo và tốc độ của thiên thạch. Họ phát hiện nó đến từ khu vực phía trong vành đai tiểu hành tinh giữa quỹ đạo của Sao Hỏa và Sao Mộc.
Theo CNN, các nhà nghiên cứu đang làm việc để xác định những khoáng chất muối trong thiên thạch Hillsborough và so sánh chúng với mẫu vật thu thập từ tiểu hành tinh Bennu và Ryugu trong nhiệm vụ OSIRIS-REx năm 2020 của NASA và nhiệm vụ Hayabusa2 năm 2019 của Nhật Bản. Hiện nay, mảnh vỡ của thiên thạch Hillsborough đang được bảo quản tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Mỹ ở New York.
An Khang tổng hợp