Công ty quản lý tài sản 1.900 tỷ USD đưa meme coin, tiền số thường theo trào lưu Internet, vào danh mục đầu tư để tránh bỏ sót lợi nhuận.
Tháng trước, công ty quản lý tài sản T. Rowe Price, với quy mô 1.900 tỷ USD, ra mắt quỹ ETF tiền số giao ngay đa token được quản lý chủ động. Thời điểm đó, nhà đầu tư kỳ vọng danh mục sẽ có những cái tên quen thuộc như Bitcoin, Ether và Solana. Tuy nhiên, một nhóm tài sản khác cũng xuất hiện, gây bất ngờ cho nhiều người, đó là meme coin.
Meme coin là nhóm tài sản số lấy cảm hứng từ meme, nhân vật, sự kiện hoặc xu hướng trên Internet, với giá trị chủ yếu được quyết định bởi nhu cầu, tâm lý cộng đồng và hoạt động đầu cơ. Vì vậy, meme coin thường chịu định kiến là những tài sản “ăn theo trào lưu”, thiếu nền tảng cơ bản và dễ trở thành công cụ đầu cơ, với giá có thể tăng hoặc giảm rất mạnh trong thời gian ngắn. Năm 2025, Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) cũng mô tả meme coin là tài sản có tính chất tương tự đồ sưu tầm, thường được mua vì mục đích giải trí, xã hội hoặc văn hóa và có giá trị chủ yếu từ cung cầu, thay vì kỳ vọng lợi nhuận từ hoạt động quản lý của một doanh nghiệp.
Tuy nhiên, mức độ rủi ro và đặc điểm của từng meme coin không hoàn toàn giống nhau. Một số meme coin có thể hình thành cộng đồng sử dụng và hệ sinh thái riêng, dù yếu tố đầu cơ vẫn thường chi phối mạnh mẽ giá trị.
Đồng xu biểu trưng của Dogecoin – một trong những meme coin lớn nhất trên thị trường – được đặt trên các đồng xu biểu trưng của Bitcoin. Ảnh: CNBC
Với bà Blue Macellari, Trưởng bộ phận tài sản số và nhà quản lý danh mục chính của quỹ T. Rowe Price Active Crypto ETF (TKNZ), việc đưa meme coin vào danh mục không nhằm chạy theo những cơn sốt trên Internet. Theo bà, mục tiêu là xây dựng một danh mục phản ánh đầy đủ hơn thị trường tiền số.
Macellari cho biết quản lý chủ động đồng nghĩa với việc đánh giá từng token dựa trên tiềm năng đầu tư, thay vì loại bỏ một tài sản chỉ vì danh tiếng của nó. Nếu một meme coin đã có vị thế nhất định trên thị trường, đang có đà tăng tốt hoặc có thể cải thiện hiệu quả danh mục, việc loại bỏ nó chỉ vì định kiến có thể khiến nhà đầu tư bỏ lỡ cơ hội.
“Tôi sẽ không giữ quan điểm rằng mình quá hàn lâm và nếu một meme coin hoạt động tốt thì nhà đầu tư của tôi lại không được hưởng lợi”, bà nói thêm.
T. Rowe Price ra mắt TKNZ, một ETF tiền số giao ngay đa token được quản lý chủ động đầu tiên trong ngành. Khác với các ETF Bitcoin hoặc Ether giao ngay truyền thống, quỹ cho phép đội ngũ quản lý chủ động điều chỉnh danh mục giữa nhiều loại tiền số dựa trên nghiên cứu, điều kiện thị trường và quản trị rủi ro. Quỹ hiện có mức phí quản lý 0,75%, với chương trình miễn phí tạm thời kéo dài đến tháng 5/2027.
Với nhiều nhà đầu tư, meme coin vẫn đồng nghĩa với đầu cơ. Tuy nhiên, Macellari cho rằng cách nhìn này bỏ qua vai trò của những meme coin đã có vị thế lâu năm trong hệ sinh thái blockchain. “Đây là những meme coin đã được xác lập vị thế, những token đã tồn tại nhiều năm và nằm trong nhóm tài sản tiền số có vốn hóa lớn nhất”, bà nói.
Hiện ETF chỉ có một meme coin trong danh mục là Dogecoin, chiếm 1,26% tài sản và được đưa vào danh mục luân chuyển của quỹ. Khoảng 60% danh mục hiện tập trung vào Bitcoin và Ether, trong khi Binance Coin là khoản phân bổ lớn thứ ba.
Cách tiếp cận chủ động của T. Rowe Price cũng phản ánh quan điểm rộng hơn của công ty về đầu tư tiền số. Thay vì đơn giản theo dõi các chỉ số dựa trên vốn hóa như nhiều nhà phát hành ETF, công ty cho rằng việc lựa chọn từng tài sản đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong thị trường này. Macellari nói rằng việc đưa ra quyết định và quản lý danh mục chủ động có thể quan trọng đối với tiền số hơn bất kỳ loại tài sản nào khác.
Thay vì chỉ mua những đồng tiền số lớn nhất, đội ngũ của bà đánh giá tài sản qua ba lớp: công nghệ blockchain và kinh tế học token; mức độ phát triển và chấp nhận của hệ sinh thái; động lực thị trường. Bà cũng lưu ý rằng ngay cả khi một tài sản có nền tảng tốt, điều đó chưa chắc đủ để giá tăng nếu cộng đồng tiền số không nhìn nhận theo hướng tương tự.
Trong tương lai, Macellari dự đoán thị trường ETF tiền số sẽ ngày càng phân hóa. Thay vì chỉ có một số sản phẩm đầu tư vào toàn bộ thị trường, các quỹ có thể tập trung vào nhóm tiền số vốn hóa lớn, tài sản số mới nổi hoặc từng lĩnh vực riêng biệt.
Hiện tại, T. Rowe Price không muốn cạnh tranh trực tiếp với BlackRock – nhà quản lý tài sản lớn nhất thế giới và đã ra mắt quỹ ETF Bitcoin giao ngay số một trên thị trường – trong mảng đầu tư tiền số thụ động. Thay vào đó, công ty tập trung vào việc quản lý danh mục chủ động trong một thị trường mà vị thế dẫn đầu giữa các tài sản có thể thay đổi rất nhanh.
Tiểu Gu (theo CoinDesk)