Ukraine triển khai drone mặt đất để thực hiện nhiệm vụ nguy hiểm thay con người, nhưng binh sĩ đôi khi phải mạo hiểm tính mạng để vận hành chúng.
Video do Lữ đoàn Cơ giới Độc lập số 66 Ukraine đăng hôm 30/10 cho thấy phương tiện không người lái mặt đất (UGV) Tarhan-200 trúng mìn trên đường tiếp cận thương binh, song vẫn tiếp tục di chuyển và đến được vị trí của người này.
Trên hành trình trở về, UGV tiếp tục trúng mìn và bị vô hiệu hóa, song binh sĩ được cho là không bị thương nhờ phương tiện đã hứng chịu phần lớn sức nổ. Một UGV khác được cử đến và sơ tán thương binh về tuyến sau.
UGV sơ tán thương binh Ukraine trong video đăng ngày 30/10. Video: Lữ đoàn Cơ giới Độc lập số 66 Ukraine
Các lữ đoàn Ukraine muốn phương tiện không người lái (drone) thay thế binh sĩ trong ngày càng nhiều nhiệm vụ nguy hiểm. Công nghệ đã phát triển tới mức người vận hành có thể điều khiển một số thiết bị từ khoảng cách hàng chục km, giúp quân nhân Ukraine tránh xa hỏa lực Nga.
Thách thức với Ukraine khi sử dụng drone
Dù UGV có khả năng thay binh sĩ Ukraine đảm nhận nhiều nhiệm vụ nguy hiểm, một số quân nhân trên thực tế vẫn phải mạo hiểm đến gần khu vực giao tranh để thực hiện những công việc như chuẩn bị, triển khai, thu hồi và bảo dưỡng thiết bị.
Oleksandr Yabchanka, lãnh đạo bộ phận drone tại Trung đoàn Xung kích Độc lập số 1 Ukraine, thừa nhận con người tham gia nhiệm vụ liên quan đến UGV là điều “bắt buộc và không thể thiếu”, do chúng không thể tự thay thế bộ phận hư hỏng và nạp đạn để tiếp tục hoạt động. “Phải có ai đó thay pin, bảo dưỡng và khắc phục sự cố kỹ thuật”, Yabchanka cho hay.
UGV của Ukraine trong ảnh đăng hôm 30/10. Ảnh: Army Inform
Một số mẫu UGV trong biên chế Ukraine được thiết kế để có thể nhanh chóng thay đổi cấu hình và thực hiện được nhiều vai trò khác nhau. David Roberts, CEO của ARX Robotics UK, nói rằng một số UGV do hãng sản xuất và đang hoạt động tại Ukraine có thể chuyển đổi cấu hình chỉ trong vài giây.
Tuy nhiên, điều này không thể tiến hành từ xa và quân nhân Ukraine vẫn phải triển khai gần tiền tuyến để chỉnh sửa UGV. “Lùi xa đến mức nào sẽ phụ thuộc vào điều kiện cụ thể và năng lực kỹ thuật”, Yabchanka cho hay.
Một số công ty Ukraine cũng điều nhân viên đến các khu vực tiền tuyến để bảo đảm hoạt động cho UGV.
DevDroid cho biết sản phẩm của hãng phải làm việc trong điều kiện môi trường khắc nghiệt và liên tục đối mặt với các biện pháp tác chiến điện tử, nên cần được kiểm tra, cập nhật và sửa chữa sau vài lần thực hiện nhiệm vụ.
Theo Yabchanka, một thách thức khác là năng lực tự hành của UGV vẫn ở giai đoạn phát triển ban đầu. Dù đã xuất hiện một số đột phá về kỹ thuật, phần lớn UGV vẫn cần được điều khiển từ xa, thay vì tự di chuyển và hoàn thành nhiệm vụ. Nếu xảy ra sự cố, UGV có thể bị mắc kẹt hoặc vô hiệu hóa hoàn toàn.
Binh sĩ Ukraine nạp đạn cho súng máy gắn trên UGV tại tiền tuyến ở tỉnh Kharkov hôm 25/10. Ảnh: AP
Đây cũng là tình trạng tương tự của drone đường không. Một số phi công có thể điều khiển thiết bị từ khoảng cách rất xa, song vẫn cần có người ở gần tiền tuyến để chuẩn bị, lắp đạn và triển khai.
Dmytro Zhluktenko, nhà phân tích tại Trung đoàn Hệ thống Không người lái số 413 Ukraine, lưu ý rằng công nghệ liên lạc vệ tinh cho phép phi công drone làm nhiệm vụ từ bất kỳ nơi nào có đường truyền ổn định. “Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là không cần lực lượng mặt đất. Họ sẽ gắn thuốc nổ, đưa drone ra khỏi lô cốt và làm các nhiệm vụ khác”, Zhluktenko cho hay.
Tham vọng giảm bớt rủi ro với binh sĩ
Ukraine đang nỗ lực giảm thiểu rủi ro bằng cách cải thiện tầm hoạt động, độ tin cậy và khả năng di chuyển trên địa hình gồ ghề của UGV, cũng như tìm giải pháp kết nối để giúp lực lượng hỗ trợ hoạt động xa tiền tuyến hơn.
Nước này cũng đang tăng cường sử dụng UGV cho nhiệm vụ thu hồi drone mặt đất thay con người. Các công ty đang thiết kế linh kiện có thể thay nhanh hơn, nhằm rút ngắn thời gian binh sĩ lộ diện trên chiến trường.
Tăng cường năng lực tự hành của drone cũng là vấn đề ưu tiên, để giảm mức độ phụ thuộc vào con người. Một đơn vị drone Ukraine tuyên bố UGV đã thực hiện thành công chuyến tiếp tế dài gần 20 km theo cách gần như hoàn toàn tự động, nhấn mạnh đây là lần đầu nhiệm vụ kiểu này được tiến hành trong điều kiện chiến đấu.
UGV chiến đấu làm nhiệm vụ ở tỉnh Kharkov hôm 25/10. Ảnh: AP
Mykyta Rozhkov, giám đốc phát triển kinh doanh tại công ty quốc phòng Frontline Robotics của Ukraine, khẳng định ngày càng nhiều hệ thống được trang bị các tính năng tự động.
Yabchanka cho biết tương lai của UGV và drone bay sẽ gắn liền với sự phát triển của năng lực tự hành. “Chúng tôi cần giải pháp phần mềm giúp những hệ thống này độc lập thực hiện được nhiều chức năng hơn, giảm sự phụ thuộc vào kết nối liên tục với người điều khiển”, Yabchanka cho hay.
Phạm Giang (Theo Business Insider)