Tổng thống Mỹ Donald Trump đang vấp phải làn sóng phản đối trước việc leo thang căng thẳng thương mại với Canada – Ảnh: AFP
Theo báo Financial Times ngày 23-8 (giờ địa phương), Tổng thống Mỹ Donald Trump đang vấp phải làn sóng phản đối trong nước về việc leo thang căng thẳng thương mại với nước láng giềng Canada.
Trước đó, ngày 22-8, ông Trump công bố loạt thuế mới nhắm vào 20 tỉ USD hàng hóa Canada, chồng lên các mức thuế đã áp trước đó với thép, nhôm, gỗ xẻ và ô tô. Động thái được đưa ra sau khi đàm phán thương mại giữa hai nước đổ vỡ một ngày trước đó.
Lập tức, Thủ tướng Canada Mark Carney tuyên bố sẽ sớm công bố các biện pháp trả đũa “ăn miếng trả miếng” nhắm vào hàng Mỹ. Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer liền tuyên bố rằng Washington sẽ đáp trả lại đòn trả đũa đó.
Lưỡng đảng đều ngán thuế quan
Phản ứng trước các diễn biến trên, Thượng nghị sĩ Susan Collins (Đảng Cộng hòa, bang Maine) chỉ trích kiểu đàm phán “lúc có lúc không” giữa hai nước láng giềng sẽ chỉ khiến các doanh nghiệp Maine – bang biên giới giáp Canada – gánh thêm chi phí, rủi ro và bất định.
“Thuế mới sẽ làm tăng chi phí cho các gia đình Maine, vì phần lớn doanh nghiệp không còn lựa chọn nào khác ngoài chuyển gánh nặng thuế sang khách hàng bằng cách nâng giá”, bà Collins cảnh báo.
Trong bối cảnh đó, bà kêu gọi ông Trump “phải tính đến tác động tiêu cực của thuế quan” và “nỗ lực đạt một thỏa thuận công bằng” với chính quyền ông Carney.
Phát biểu trên Đài CNN ngày 23-8, cựu Phó tổng thống Mike Pence của ông Trump cũng khẳng định: “Điều cuối cùng chúng ta cần lúc này, khi nền kinh tế chỉ đang gượng dậy, là một cuộc chiến thương mại với Canada”.
Ngay cả Thượng nghị sĩ John Barrasso, người từng nhiều lần bênh vực chính sách thuế của ông Trump, cũng nói trên Đài Fox News rằng Canada nên quay lại bàn đàm phán “để chúng ta tiến về phía trước, bởi chúng ta cần tiếp tục giao thương với Canada”.
Trong khi đó, Thống đốc bang Michigan Gretchen Whitmer (Đảng Dân chủ) khẳng định bang của bà – vốn là trung tâm ngành ô tô Mỹ với “thủ phủ” ngành một thời Detroit – bị tác động một cách đặc biệt bởi “các cuộc chiến thuế quan” với Ottawa.
Theo bà, thuế mới chẳng khác nào “một đợt tăng thuế đánh vào các gia đình và doanh nghiệp Michigan, làm đội giá ở siêu thị lẫn cây xăng”.
“Các doanh nghiệp, đặc biệt là các nhà sản xuất ô tô, đang đứng trước lựa chọn khó khăn: sa thải công nhân hoặc đẩy chi phí sang khách hàng”, bà Whitmer tuyên bố.
Thống đốc Virginia Abigail Spanberger (Đảng Dân chủ) cũng cho biết Canada là thị trường xuất khẩu lớn nhất của bang. Do đó, thuế quan mới sẽ “gây tổn hại cho các gia đình, nông dân, nhà sản xuất, chủ rừng và doanh nghiệp Virginia” chỉ “trong vài ngày”.
Hiện Nhà Trắng chưa phản hồi những tuyên bố trên.
Quốc kỳ cũng không thoát thuế
Thủ tướng Canada Mark Carney (phải) từng công khai cảnh báo nguy cơ những nước nhỏ hơn bị các nước lớn cưỡng ép kinh tế – Ảnh: AFP
Theo báo New York Times, danh sách hàng hóa Canada sẽ bị áp thuế quan 50% trải dài trên hàng trăm mục và trải rộng “đến mức khó hiểu”.
Trong đó, ngành gỗ bị nhắm tới đặc biệt khi riêng ván ép đã có 36 mặt hàng bị áp thuế. Giới xây dựng dân dụng ở Mỹ đã lên tiếng cảnh báo nguồn cung gỗ nội địa không đủ thay thế gỗ nhập khẩu, nên chi phí xây dựng có thể tăng theo.
Ngoài ra, nhiều mặt hàng đồ dùng hằng ngày như sữa, quần áo, đồ uống có cồn và hàng dệt may cũng nằm trong tầm ngắm. Đáng chú ý, chỉ cần hàng hóa được xuất sang Mỹ từ Canada là sẽ bị đánh thuế, bất kể nơi sản xuất ban đầu là đâu.
Bên cạnh những mặt hàng thương mại quan trọng, nhiều mặt hàng khá “ngách” cũng bị Mỹ áp thuế, bao gồm đồ trang trí Giáng sinh không làm bằng thủy tinh hay gỗ, quốc kỳ, dây dắt chó, rọ mõm…
Danh sách sản phẩm bị áp thuế còn chi tiết đến mức bao gồm cả “tóc giả, râu giả, lông mày giả bằng sợi tổng hợp”.