Tổng thống Mỹ lại thúc đẩy việc bãi nhiệm thành viên Hội đồng Thống đốc Fed Lisa Cook, vì các cáo buộc gian lận thế chấp.
“Thông báo này nhằm cho bà biết rằng Tổng thống đang xem xét việc miễn nhiệm bà khỏi vị trí hiện tại”, thư của Nhà Trắng gửi thành viên Hội đồng Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Lisa Cook ngày 5/8 viết. Bức thư này do Phó chánh văn phòng Nhà Trắng Dan Scavino ký.
Bà Cook có 21 ngày kể từ ngày nhận thư để phản hồi các cáo buộc về khai báo sai sự thật trong hồ sơ vay thế chấp. Bà đã nhiều lần bác bỏ các cáo buộc này.
Trong nhiệm kỳ thứ hai, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã thực hiện nhiều động thái chưa từng có nhằm vào tính độc lập của Fed, gồm mở cuộc điều tra hình sự với cựu Chủ tịch Jerome Powell và tìm cách bãi nhiệm bà Cook. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử 111 năm của Fed, một Tổng thống Mỹ tìm cách sa thải một thống đốc của cơ quan này.
Tháng 6, Tòa án Tối cao Mỹ phán quyết rằng ông Trump không có quyền bãi nhiệm các thống đốc Fed “vì bất kỳ lý do nào”. Hội đồng Thống đốc là cơ quan lãnh đạo cao nhất của Fed, gồm 7 thành viên chịu trách nhiệm thiết lập chính sách tiền tệ, giám sát ngân hàng và ổn định tài chính quốc gia. Các thống đốc Fed do tổng thống bổ nhiệm và phải được Thượng viện phê chuẩn. Fed nổi tiếng với khả năng hoạt động độc lập, không chịu tác động bởi chính trị.
Sau phán quyết hồi tháng 6, ông Trump phản ứng gay gắt trên mạng xã hội và tuyên bố sẽ có “hành động thích hợp ngay lập tức” với bà Cook. Lá thư của Nhà Trắng liệt kê chi tiết các cáo buộc, đồng thời khẳng định “hành vi này cho thấy sự cẩu thả nghiêm trọng và chứng minh bà không còn phù hợp với chức vụ”.
Dẫn lại phán quyết của Tòa án Tối cao, trong đó các thẩm phán cho rằng ông Trump đã tìm cách sa thải bà Cook mà không cho bà cơ hội phản hồi các cáo buộc, Nhà Trắng yêu cầu bà phải gửi văn bản giải trình trước ngày 26/8.
Cook là phụ nữ da màu đầu tiên giữ vị trí thống đốc Fed. Nhận xét về phán quyết của Tòa án Tối cao, bà cho rằng việc này củng cố một nguyên tắc đã làm nền tảng cho việc điều hành kinh tế suốt nhiều thế hệ: “Fed phải đưa ra mọi quyết định chính sách dựa trên bằng chứng và đánh giá độc lập, không chịu sự can thiệp chính trị”.
Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Elizabeth Warren nhận xét động thái của Nhà Trắng cho thấy ông Trump “một lần nữa tìm cách kiểm soát trái phép ngân hàng trung ương Mỹ”. Bà tuyên bố các nghị sĩ Dân chủ sẽ “đấu tranh để bảo đảm ông ấy không thể đạt mục đích”.
Hà Thu (theo AFP)