Tối 16/7, tại Trung tâm Chiếu phim quốc gia, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ra mắt phim điện ảnh lịch sử Thanh âm vượt đại dương, đánh dấu cột mốc quan trọng khi đây là bộ phim đầu tiên được phát hành thương mại ngay sau khi Nghị định 189/2026/NĐ-CP có hiệu lực.
Sự kiện không chỉ là màn chào sân của một dự án nghệ thuật được thai nghén 10 năm mà còn mở ra hành trình mới đưa phim phục vụ nhiệm vụ chính trị đến gần hơn với công chúng tại các rạp chiếu thương mại.
Phim là dự án điện ảnh do Nhà nước đặt hàng, Công ty Cổ phần Phim truyện I sản xuất, thời lượng 116 phút (phân loại T13), tái hiện chân thực cuộc đấu tranh kiên cường của các chiến sĩ cách mạng bị giam giữ tại Nhà tù Côn Đảo giai đoạn 1945 – 1954.
Khán giả được gặp lại những nghệ sĩ như NSND Bùi Bài Bình (vai lão Bùi), NSƯT Đặng Tất Bình, bên cạnh diễn viên trẻ Thùy Dương (vai Tâm/Mây), Quang Thuận (vai Duy) và trùm phản diện Vĩnh Xương (vai Sec Cut). Ngoài ra, phim còn có sự góp mặt của dàn diễn viên nước ngoài như Maurise Nash (vai Chúa đảo), Martin Kruger (vai cai ngục Gary) hay Charlie Win (vai nhạc sĩ).
Cú hích từ Nghị định 189
Tại lễ ra mắt, ông Đặng Trần Cường – Cục trưởng Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) khẳng định, Thanh âm vượt đại dương bắt đầu công chiếu tại các cụm rạp từ 24/7, mang một sứ mệnh đặc biệt. Đây là bộ phim đầu tiên ra mắt ngay sau khi Nghị định số 189/2026/NĐ-CP của Chính phủ (quy định về phát hành, phổ biến phim phục vụ nhiệm vụ chính trị) chính thức có hiệu lực vào ngày 15/7/2026.
“Nghị định này bao gồm 2 nội dung cốt lõi mang tính đột phá. Thứ nhất, khuyến khích tất cả các tổ chức, cá nhân tham gia phổ biến và phát hành phim do Nhà nước đặt hàng, Nhà nước là chủ sở hữu. Thứ hai, trong trường hợp có phát sinh doanh thu thì sau khi trừ hết các chi phí, đơn vị phát hành sẽ nộp lại ngân sách nhà nước tối thiểu là 30%”, ông Cường cho biết.
Theo ông Cường, Nghị định 189 được xem là căn cứ và cơ sở pháp lý quan trọng để đưa những sản phẩm phim do Nhà nước đặt hàng tới rộng rãi người dân thông qua hệ thống rạp chiếu thương mại. Việc đưa những phim này ra thương mại không làm thay đổi nhiệm vụ phục vụ chính trị mà ngược lại, mở rộng tối đa khả năng tiếp cận của công chúng.
Đại diện Cục trưởng Cục Điện ảnh cũng khẳng định, việc đưa phim Nhà nước bơi ra biển lớn và cạnh tranh sòng phẳng với phim thương mại không nhằm mục đích gây ra bất kỳ áp lực nào cho phim đặt hàng.
Ông Cường nhấn mạnh mục tiêu số một và đầu tiên vẫn là phát hành phục vụ nhiệm vụ chính trị, với yêu cầu quan trọng nhất là phải lan tỏa đến người dân rộng rãi nhất. Vì vậy, Cục Điện ảnh hoàn toàn không đặt kỳ vọng vào doanh thu ngay lúc này, cũng không đặt nặng làm cho rạp phải có áp lực về doanh số hay khách hàng.
Cục trưởng Cục Điện ảnh cho biết, đợt phát hành lần này được coi là một “bước chạy thử” để kiểm tra lại tất cả các quy trình vận hành của Nghị định 189. Từ thực tiễn này, cơ quan quản lý sẽ làm căn cứ để điều chỉnh các quy định pháp luật cũng như các nội dung liên quan, làm sao cho các tổ chức, cá nhân sau này tiếp cận một cách rộng rãi, thuận lợi nhất. Về việc đàm phán hợp đồng, Cục lấy căn cứ và ủy quyền cho Trung tâm Chiếu phim Quốc gia làm đầu mối đứng ra phát hành và thỏa thuận trực tiếp với các cụm rạp.
Những nỗ lực cởi trói cơ chế này đã lập tức ghi nhận tín hiệu vô cùng tích cực. Theo ông Đặng Trần Cường, trên toàn quốc hiện có 15 nhà phát hành với 237 cụm rạp và 1.267 phòng chiếu. Tính đến nay, đã có 16/16 đầu mối cụm rạp đề xuất tham gia phát hành. Dự kiến sẽ có khoảng 190 đến 197 cụm rạp đồng hành cùng đợt chiếu phim này.
Đứng trước bài toán kinh phí làm phim Nhà nước xưa nay luôn được cho là “chưa đủ”, lãnh đạo Cục Điện ảnh tiết lộ với phóng viên VietNamNet rằng đang đề xuất sửa đổi một số văn bản quy phạm pháp luật liên quan để Nhà nước có thể thay đổi phương thức đầu tư.
Theo đó, với nguồn lực sản xuất những phim lớn, Nhà nước sẽ chỉ tham gia hỗ trợ một phần kinh phí và đóng vai trò quyết định về đề tài, nội dung cho phù hợp. Việc huy động nguồn lực sản xuất còn lại như thế nào sẽ là việc của đơn vị tham gia. Dù quá trình này sẽ mất nhiều thời gian nhưng đây là giải pháp thiết thực để giảm gánh nặng ngân sách.
Trailer phim “Thanh âm vượt đại dương”:
