Báo cáo việc làm tháng 10 mạnh hơn dự kiến, nhưng lương không theo kịp lạm phát, càng khiến quan chức Fed có thêm dư địa tăng lãi suất.
Ngày 6/11, Cục Thống kê Lao động Mỹ công bố nền kinh tế này đã tạo thêm 165.000 việc làm mới tháng 10, cao gấp đôi dự kiến. Tỷ lệ thất nghiệp giảm nhẹ xuống 4,1%. Tuy nhiên, lương theo giờ trung bình tăng 3,1% so với cùng kỳ năm ngoái, không theo kịp lạm phát là 3,7%.
Báo cáo việc làm tốt hơn dự kiến làm tăng khả năng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục tăng lãi suất. Khả năng này trước đó từng đi xuống, do cổ phiếu bị bán tháo sau bầu cử giữa nhiệm kỳ và nỗi lo nhu cầu AI suy yếu gây bất lợi cho nền kinh tế.
Sau khi giữ nguyên lãi suất tháng trước, Chủ tịch Fed Kevin Warsh cho biết họ sẽ “chờ thêm dữ liệu” để quyết định có cần thắt chặt hơn nữa hay không. Nhưng với báo cáo việc làm mới nhất, Chủ tịch Fed San Francisco Mary Daly nhận thấy câu trả lời rõ ràng là “Có”.
“Mọi người đang ở trong tình huống mà nhìn chung mọi mặt đều ổn, trừ việc không theo kịp lạm phát. Vì vậy, kiềm chế lạm phát phải là ưu tiên số một của chúng tôi. Thị trường lao động vững chắc đã cho chúng tôi dư địa làm việc đó”, Daly cho biết trong cuộc phỏng vấn với CNBC hôm 6/11.
Năm nay, Daly không nằm trong hội đồng biểu quyết lãi suất, nhưng quan điểm của bà thường tương đồng với đa số thành viên. Bà nhận định thế giới đang biến động trên nhiều phương diện. Vì thế, Fed cần “tính đến những biến động đó, thu thập thêm thông tin và thận trọng từng bước đi”.
Tại một sự kiện khác hôm 6/11, Chủ tịch Fed St. Louis Alberto Musalem cho biết lạm phát vẫn là mối quan tâm hàng đầu khi ông nói chuyện với doanh nghiệp địa phương. “Lạm phát là một loại thuế bóp méo nền kinh tế. Điều tốt nhất chúng ta có thể làm để hỗ trợ tăng trưởng và việc làm là sớm hạ nhiệt lạm phát”, Musalem cho biết. Đến nay, ông vẫn luôn ủng hộ việc tiếp tục tăng lãi suất.
Musalem cho rằng cơn sốt AI đang kéo lạm phát lên, thông qua việc đẩy giá nhiều nguyên liệu, như đồng, lên cao. Vì thế, kể cả khi AI mang lại lợi nhuận và cải thiện năng suất trong tương lai, “Fed vẫn cần hoạch định chính sách dựa trên tình hình hiện tại, chứ không phải viễn cảnh sau 5 năm”.
Lãi suất tham chiếu trung bình của Fed giai đoạn 1995-2026. Đồ thị: Reuters
Chỉ số Nasdaq Composite ghi nhận phiên giảm mạnh nhất 19 tháng hôm 5/11, khi đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Quốc hội và chiến thắng trong một loạt cuộc đua giành ghế thống đốc tại cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Một số ứng viên đảng Dân chủ trước đó tranh cử với cam kết kiềm chế xây trung tâm dữ liệu. Trong khi đó, các lãnh đạo đảng Dân chủ tại Quốc hội đang lên kế hoạch cho một loạt dự luật mới về AI.
Những lo ngại về AI từng khiến nhà đầu tư giảm đặt cược vào khả năng Fed tăng lãi suất tháng 12. Họ cho rằng nhu cầu liên quan đến AI tăng chậm lại có thể làm giảm tốc độ tăng trưởng kinh tế và xoa dịu áp lực lạm phát, khiến việc thắt chặt tiền tệ bớt cấp thiết.
Tuy nhiên, báo cáo việc làm hôm 6/11 đã đảo ngược việc này. Thị trường hiện dự báo khả năng Fed nâng lãi suất tại cuộc họp tháng tới là 80%, tăng so với 67% hôm 5/11. Họ cũng dự đoán đợt tăng lãi tiếp theo đến sớm hơn, vào tháng 4 thay vì tháng 6/2027, trong bối cảnh lạm phát Mỹ đã vượt mục tiêu 2% suốt hơn 5 năm.
Hà Thu (theo Reuters)