Sự kiện xanh không thể chỉ dừng ở những gian hàng hay tọa đàm về chủ đề xanh

Trao đổi với báo Tuổi Trẻ bên lề Ngày hội Việt Nam Xanh 2026, ông Nguyễn Công Minh Bảo, chuyên gia trong lĩnh vực ESG, đồng sáng lập kiêm Giám đốc điều hành của Green Transition, đơn vị đồng hành cố vấn chuyên môn Ngày hội Việt Nam Xanh 2026, nhấn mạnh câu chuyện chuyển đổi xanh được đặt ra không chỉ với ban tổ chức mà còn với doanh nghiệp và từng khách tham quan.

Đột phá sáng kiến cập nhật dữ liệu phát thải theo thời gian thực  

* Một trong những điểm đáng chú ý của sự kiện năm nay là dữ liệu phát thải được cập nhật theo thời gian thực. Ông có thể giải thích hệ thống thu thập và tính toán dữ liệu này hoạt động như thế nào?

– Chúng tôi đã phối hợp rất chặt chẽ với báo Tuổi Trẻ và tất cả đơn vị tham gia trưng bày để thu thập dữ liệu tại mọi khâu vận hành sự kiện, từ tổng lượng khách tham dự, điện lưới tiêu thụ, lượng nước sử dụng đến khối lượng chất thải phát sinh và vật liệu được sử dụng để xây dựng gian hàng.

Tuy nhiên, việc theo dõi lượng phát thải Scope 3 (phạm vi 3) từ hoạt động di chuyển của khách tham quan cần có sự đóng góp trực tiếp của chính người tham dự. 

Thông qua các khảo sát lấy mẫu tại những điểm check-in ở lối vào, khách tham quan chia sẻ phương tiện di chuyển và quãng đường đã đi.

Toàn bộ quá trình tính toán dữ liệu tuân thủ tiêu chuẩn GHG Protocol (Giao thức Khí nhà kính) và các hệ số phát thải theo quốc gia do IPCC công bố, áp dụng cho Việt Nam.

Bằng cách kết hợp dữ liệu lượng khách theo thời gian thực từ hệ thống đếm người với dữ liệu khảo sát đại diện khách tham quan, bảng theo dõi trực tiếp có thể chuyển đổi dữ liệu hoạt động thành tổng lượng CO₂ phát thải theo thời gian thực và hiển thị ngay tại sự kiện để mọi người cùng theo dõi.

* Tính đến 10h ngày 8-11, tức ngày thứ 2 tổ chức sự kiện, lượng phát thải được đo lường tại Ngày hội Việt Nam Xanh 2026 đã đạt gần 25 tấn CO₂. Theo ông, con số này cho thấy điều gì về tác động môi trường của sự kiện?

– Con số 25 tấn này cho chúng ta một bức tranh rõ ràng về những nguồn phát thải thực tế của một sự kiện. Ban tổ chức và các đơn vị trưng bày hiện chiếm khoảng 44%. Trong đó, việc thiết lập địa điểm tổ chức và vật liệu cấu trúc gian hàng chiếm khoảng 40%, lượng điện năng tiêu thụ trực tiếp tại địa điểm tổ chức chiếm 4%.

Nhóm khách tham quan và người tham dự đóng góp khoảng 56%. Đáng chú ý, di chuyển đến và rời địa điểm chiếm hơn 40%, phần 16% còn lại đến từ nhu cầu ăn uống và lượng rác thải xả ra tại chỗ.

Những con số này cho thấy chỉ nói về sống xanh là chưa đủ. Nguyên tắc “Walking the Talk” (nói đi đôi với làm) không thể chỉ là trách nhiệm của ban tổ chức. Hơn một nửa tác động môi trường, trong khi đó, Chuyển đổi xanh – Hiệu quả bền vững có yêu cầu rất lớn đối với hoạt động và nhận thức vi mô và người dân là những đại sứ thực sự cho phát triển bền vững.

* Việc công khai dữ liệu phát thải ngay trong thời gian sự kiện diễn ra có ý nghĩa như thế nào? Sự minh bạch này có thể khuyến khích thay đổi hành vi của khách tham quan, ban tổ chức và các doanh nghiệp tham gia trưng bày hay không?

– Trong lĩnh vực ESG, tính minh bạch của dữ liệu và việc công khai thông tin là con đường quan trọng để xây dựng niềm tin và uy tín.

Bằng cách công bố lượng phát thải trực tiếp tại sự kiện, chúng tôi bảo đảm tính toàn vẹn trong quá trình ghi nhận, đồng thời tạo điều kiện để khách tham dự trực tiếp tham gia vào quá trình này.

Khi khách tham quan và các đơn vị trưng bày nhìn thấy những con số tác động môi trường thay đổi liên tục trên màn hình, nhận thức về môi trường không còn là một khái niệm trừu tượng mà trở thành mối quan hệ nhân quả có thể quan sát ngay trong thực tế.

Chúng tôi kỳ vọng sự minh bạch theo thời gian thực này sẽ thúc đẩy những thay đổi hành vi ngay lập tức, khuyến khích khách tham quan lựa chọn phương tiện di chuyển xanh, phân loại rác thải; đồng thời truyền cảm hứng để các đơn vị trưng bày tối ưu hóa việc sử dụng vật liệu và thực hiện các hoạt động tái chế tốt hơn.

Điều tạo nên một sự kiện thực sự bền vững

* Thưa ông, hiện nay nhiều sự kiện sử dụng các khái niệm như “sự kiện xanh”, “sự kiện không rác thải” hay “Net Zero”. Theo ông, đâu là những tiêu chí tối thiểu để một sự kiện được xem là thực sự bền vững, thay vì chỉ sử dụng những khái niệm này trong hoạt động truyền thông và quảng bá?

– Trước hết, chúng ta cần chuyển cuộc thảo luận từ việc đơn thuần tổ chức một “sự kiện xanh” sang mục tiêu tạo ra một sự kiện thực sự bền vững.

Green Transition tự hào được hợp tác với Tuổi Trẻ để đánh giá Ngày hội Việt Nam Xanh 2026 dựa trên các bộ khung tiêu chuẩn quốc tế, bao gồm ISO 20121, GRI G4 Event Organizers Sector Supplement (Bộ hướng dẫn báo cáo phát triển bền vững dành cho đơn vị tổ chức sự kiện) và Berlin Sustainable Event Scorecard (Bộ tiêu chí đánh giá sự kiện bền vững Berlin).

Phát thải carbon là một chỉ số quan trọng, nhưng chỉ là một trong những thành tố của phát triển bền vững. 

Khái niệm này còn bao gồm quản lý nguồn nước, hiệu quả sử dụng năng lượng, khả năng tiếp cận, an toàn, an ninh và hoạt động cung ứng thực phẩm bền vững.

Tiêu chí nền tảng để đánh giá một sự kiện có thực sự bền vững hay không chính là lập kế hoạch và giảm thiểu tác động ngay từ đầu.

Một sự kiện thực sự bền vững không chỉ tính toán những tác động tiêu cực sau khi kết thúc mà phải triển khai các biện pháp giảm thiểu cụ thể trước khi sự kiện khai mạc, xây dựng lộ trình giảm phát thải minh bạch và chỉ sử dụng các giải pháp loại bỏ carbon đã được xác minh để bù đắp phần phát thải còn lại không thể tránh khỏi.

* Sau Ngày hội Việt Nam Xanh 2026, ông kỳ vọng kết quả đo lường phát thải sẽ được sử dụng như thế nào? 

– Ngành MICE toàn cầu (bao gồm hội họp, khen thưởng, hội nghị và triển lãm) đóng góp khoảng 10% tổng lượng phát thải liên quan đến các sự kiện trên toàn cầu.

Vì vậy, việc công bố dữ liệu và phương pháp đo lường của chúng tôi sẽ cung cấp một khuôn mẫu thực tiễn mà các địa điểm tổ chức, đơn vị tổ chức sự kiện và cơ quan quản lý địa phương trên khắp Việt Nam có thể dễ dàng tham khảo, áp dụng.

Bên cạnh đó, những bài học kinh nghiệm thu được sẽ giúp báo Tuổi Trẻ sắp tới có thể tích hợp các tiêu chuẩn ISO 20121 vào việc tổ chức những sự kiện tiếp theo trong khuôn khổ chương trình Việt Nam Xanh, qua đó liên tục giảm mức phát thải trong hoạt động vận hành.

Nguồn bài viết