Theo tờ Guardian, Ceuta vừa phải đối mặt với một trong những cuộc khủng hoảng di cư nghiêm trọng nhất từ trước tới nay, khi có khoảng 50.000 người nhập cư trái phép từ Maroc đã vượt biển để tràn vào thành phố này trong hai ngày qua.
Tính đến ngày 1/8, Bộ Nội vụ Tây Ban Nha thông báo rằng có khoảng 48.300 người nhập cư đã trở lại Maroc, đồng thời có ít nhất 57 người thiệt mạng ở Ceuta trong 48h qua. Một số nạn nhân chết đuối khi cố bơi vào Ceuta, những người khác tử vong trong cảnh chen lấn, giẫm đạp gần các công trình chắn sóng.
Vì sao Ceuta luôn là điểm nóng nhập cư?
Ceuta là một thành phố tự trị ở Tây Ban Nha, nhưng lại nằm hoàn toàn ở Bắc Phi. Thành phố này chỉ có một đường biên giới trên bộ với Maroc, trong khi phần còn lại hướng ra Địa Trung Hải và eo biển Gibraltar.
Ceuta là một trong hai điểm duy nhất mà biên giới trên bộ của Liên minh châu Âu tiếp giáp trực tiếp với châu Phi. Vì lẽ đó, thành phố này được người di cư xem như một cánh cửa dẫn vào Tây Ban Nha và rộng hơn là châu Âu. Đáng chú ý, dù đã lắp đặt hệ thống hàng rào bảo vệ nghiêm ngặt trên bộ, nhưng Ceuta vẫn có những khu vực mà người di cư có thể tiếp cận bằng đường biển.
Một trong những cách đơn giản nhất để người nhập cư đi từ Maroc tới Ceuta là bơi từ thị trấn Fnideq hoặc Belyounech, với quãng đường khoảng 5km đổ lại. Tất nhiên, vẫn có những rủi ro rất lớn khi di cư bằng con đường này, nhưng điều này không thể thay đổi việc Ceuta luôn là “điểm nóng” của làn sóng nhập cư trái phép.
Ngoài yếu tố địa lý, động lực kinh tế là một trong những lý do khiến tình trạng nhập cư trái phép vẫn tái diễn ở Ceuta, bởi có rất nhiều thanh niên trẻ ở châu Phi muốn tìm kiếm cơ hội tốt hơn tại châu Âu. Việc Tòa án Tối cao Tây Ban Nha ra phán quyết không cho phép trục xuất ngay lập tức người nhập cư sau khi vượt biển cũng là một nguyên nhân khác. Ngoài ra, lịch sử quan hệ giữa Maroc và Tây Ban Nha cho thấy vấn đề kiểm soát biên giới từng trở thành công cụ gây sức ép trong các cuộc khủng hoảng ngoại giao.
Ở thời điểm hiện tại, Tây Ban Nha cơ bản đã kiểm soát được tình hình khi phần lớn người vượt biển đã rở lại Maroc. Tuy vậy, Madrid và rộng hơn là EU vẫn phải tìm cách giải quyết một bài toán “hóc búa”: vừa bảo vệ biên giới, nhưng đồng thời phải tuân thủ các quy định về quyền con người và quyền xin tị nạn.
